محمد نصير بن جعفر فرصت شيرازى

952

آثار عجم ( فارسى )

128 . باغ فتح‌آباد از جمله باغهاى خاندان نورى مازندرانى است كه در اوائل دورهء قاجاريه در محلّهء موردستان واقع بوده است . . . اين باغ در دورهء قاجاريه در حاشيهء شمالى شهر واقع و سردر ورودى كاشى شدهء آن كه به جانب بيرون شهر يعنى رو به شمال بوده ، در اين زمان موجود و بطور سالم و مستحكم در انتهاى كوچه‌اى واقع در خيابان فردوسى باقى مانده است . اين سردر كاشيكارى شده و زيبا ، در حال حاضر سردر مدرسهء باقريه است . . . علاوه بر باغ فتح‌آباد مذكور ، ميرزا محمّد كلانتر فارس در كتاب خود مشهور به روزنامهء ميرزا محمّد كلانتر ، از باغ ديگرى به نام فتح‌آباد نام برده كه در دورهء افشاريّه و زنديّه جزو باغهاى ديوانى بوده است ؛ ولى فعلا محلّ و موقعيت آن براى ما مشخص نيست . . . » ( به نقل از صفحهء 192 و 193 پژوهشى در شناخت باغهاى ايران از على رضا آريان‌پور ) 129 . باغ قوام ، امروزه به نام « نارنجستان قوام » مشهور است كه سالها مركز مؤسسهء آسيايى دانشگاه شيراز ، به مديريّت استاد دكتر ماهيار نوابى و پس از ايشان ، آقاى دكتر محمود طاووسى بود و امروزه موزهء مرحوم پوپ در آن است . اين باغ تقريبا در قسمت شرقى انتهاى خيابان لطف على خان زند واقع است . و رجوع شود به صفحه 275 به بعد كتاب پژوهشى در شناخت باغهاى ايران ، عليرضا آريان‌پور . 130 . در فارسنامهء ناصرى آمده است كه از بناهاى مرحوم ميرزا محمّد خان بيگلربيگى - خلف الصّدق حاجى قوام الملك ميرزا على اكبر شيرازى - است . مبذرش 300 من بذر گندم مىشود . ديوارش از چينه گل ساخته‌اند و عمارتى مرغوب دارد . انواع درختهاى ميوه‌دار و گلهاى رنگين را دارد و در سال 1260 و اند ، در داخل حصار و باروى شيراز ، در جانب جنوبى محلّات معمورهء شيراز بنا شده و تمام گشته [ است ] . ( فارسنامهء ناصرى ، امير كبير ، ص 1227 ) 131 . در كتاب پژوهشى در شناخت باغهاى ايران آمده است كه : « . . . باغ كلانترى كه به نام باغ بيگلربيگى هم ناميده مىشده ، از باغهاى دورهء